Elias Khoury yazdı: Taha Hüseyin’in Mezarındaki Bir Gül

Yazan Cuma Tanık
0 Yorum 114 Görüntüleme 3 Dakika Okuma Süresi

Mısırlı yazar ve eleştirmen; Arap edebiyatının öncüsü/lideri olarak kabul edilen Taha Hüseyin’in mezarının yıkılacağıyla ilgili haberler üzerine Lübnanlı yazar Elias Khoury’nin kaleme aldığı köşe yazısından bir bölüm…

Taha Hüseyin’in, karısı ve gözü olan Suzan’ın diktiği mimoza ağacının gölgelediği mezarının başındayız ve bizimle birlikte güller de edebiyatın büyüsünün ve bilgeliğin ihtişamı önünde eğiliyor…

Taha Hüseyin’in mezar kapısı

Her şey mübah hale geldi, dirilerin katledilmesinin mübah görülmesinden sonra şimdi de ölülerin de yağmalanması mümkün hale geldi hatta Arap çöküşüyle birlikte talep edilen bir meseleye dönüştü.

Taha Hüseyin’in mezarının yıkılma girişimleriyle ilgili haberler şaşırtıcı gelmemeli çünkü  Arap çöküşü Arap Rönesans’ını temsil edenlerden intikam alıyor, karanlık ışıktan intikam alıyor.

Üzücü olan, bu intikam operasyonunun basitçe uygulanıyor olması. Arap çöküşü, Taha Hüseyin’in mezarının yıkılmasına yol açacak düşüncesine karşı gerçek bir savaş yürütmekle ilgilenmiyor. Yani bunlar fikir ve kültürle ilgilenmiyor, konuyla alakaları bile yok.

Belki de Taha Hüseyin’in büyük bir yazar, Arap edebiyatının öncüsü, Arap kültürüne rasyonel düşünceyi sokan kişi ve ikinci kültür rönesansının öncülerinden biri olduğu kulaklarına çalınmıştır yalnzıca. Ama bütün bu meseleler umurlarında bile değil, lügatlarında bunların yeri yok. Bunlar Taha Hüseyin’i yalnızca ismen bilirler, belki de okullarda el-Eyyam’dan okudukları parçalar sebebiyle onun zararlı düşüncelere sahip olduğunu hatırlıyorlardır, hepsi bu.

Çöküş, Arap dünyasında insan yaşamını ayaklar altına aldı.

ABD’nin Irak’ı işgal etmesi ve Mezopotamya’nın parçalanmasıyla Çöküş adeta esridi. Tutukluların bedenleri Suriye’de vahşice sergilendi. Ala el-Fettah ve arkadaşları cezaevlerinde kaderlerine terkedildi. Devlet Güvenlik Servisine Suriyeli tutuklu Beşşar Abd el-Suud’a Lübnan’da ölene dek işkence yapılmasına müsamaha gösterildi. Filistinli kadın ve erkekler türlü şekillerde ahlaksızca öldürülürken çevredekiler tarafından sadece izlendi. 

Bu süreğen çöküş görünürde parlak bir siyaset olarak görünse de hakikatte toplumun ahlak yapısına zarar verir ve toplumun ve medeniyetin bir özeti olan; hayatın anlamanı keşfetmede bir araç olan kültürü paramparça eder.

Çöküş, Taha Hüseyin’in düşüncesine savaş açmak derdinde değil. Kültürden intikam alma operasyonu fütursuzca devam ediyor.

İstibdâdın askeri ve köktenci yönüyle yarattığı siyasi çöküş bugün kültürel düzleme kadar ulaştı. Lübnan Dışişleri Bakanı, Selman Rüşdi’ye yapılan suikastı üstü kapalı bir şekilde aklıyor, Lübnan’da Ulusal Güvenlik toplumu korumak gerekçesiyle işkenceyi aklıyor, Taha Hüseyin’in mezarı ise yolun genişletilmesi bahanesiyle yıkılmayla yüz yüze kalmış durumda. 

Yazının devamı için tıklayınız

Arapçadan çeviren Cuma Tanık

Bir Cevap Yazın

Bu web sitesi, deneyiminizi geliştirmek için çerezleri kullanır. Bunu kabul ettiğinizi varsayacağız, ancak isterseniz devre dışı bırakabilirsiniz. Kabul et Daha fazla bilgi